Keywords
Abstract
Ilimiy maqalada Qaraqalpaqstan Respublikası aymaǵında jasawshı xalıqlardıń turaq jay qurılısı tariyxı kompleksli túrde úyrenilgen. Izertlewde áyyemgi dáwirlerden baslap házirgi kúnge shekemgi dáwirde turaq jay arxitekturasınıń qáliplesiwi, rawajlanıw basqıshları hám oǵan tásir etken tiykarǵı faktorlar analizlengen.
Atap aytqanda, kóshebeli turmıs tárizine sáykes keletuǵın qara úylerdiń konstruktivlik hám funkcional ózgeshelikleri, otırıqshı turmıs tárizine ótiw barısında payda bolǵan dástúriy turaq jay formaları, ishki qora sisteması, qurılıs materialları hám bezew elementleri ilimiy tiykarda sáwlelendirilgen.
Sonday-aq, klimatlıq shárayatlar, ekologiyalıq mashqalalar, sonıń ishinde, Aral teńizi menen baylanıslı ózgerislerdiń turaq jay qurılısına tásiri de kórip shıǵılǵan.
Maqalada sovet dáwiri hám ǵárezsizlik jıllarındaǵı qurılıs siyasatı, zamanagóy arxitekturalıq sheshimler jáne milliy dástúrlerdi saqlaw hám rawajlandırıw máseleleri analizlengen. Izertlew nátiyjeleri aymaqlıq arxitekturalıq miyrastı úyreniw, onı asırap-abaylaw hám zamanagóy qurılıs ámeliyatında qollanıw ushın áhmiyetli ilimiy tiykar bolıp xızmet etedi.
References
Pugachenkova G. A. O‘rta Osiyo arxitekturasi va uning rivojlanish bosqichlari. – Toshkent: Fan, 1990.
Sergey Tolstov. Drevniy Xorezm. – Moskva: MGU nashriyoti, 1948.
Allamuratov S. Qoraqalpoq xalqining etnografiyasi. – Nukus: Bilim, 1995.
Esbergenov X. Qoraqalpoq uy-joy me’morchiligi. – Nukus, 2001.
Qurbanov A. Markaziy Osiyoda an’anaviy turar joylar. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2010.
Karimov I. A. Tarixiy xotirasiz kelajak yo‘q. – Toshkent: Sharq, 1998.
Madraximov B. O‘zbek va qoraqalpoq xalqlari me’morchiligi. – Toshkent, 2008.