Abstract
Ushbu maqola Surxondaryo viloyati Sherobod tumanining geografik obyektlar nomlari - toponimlarining leksik-semantik va etimologik xususiyatlarini o'rganishga qaratilgan. Tadqiqot natijasida Sherobod toponimiyasining ko'p qatlamli tuzilishi aniqlanib, uning tarkibida qadimgi sug'diy-eroniy, turkiy, arabcha-diniy va zamonaviy o'zlashma qatlamlar mavjudligi isbotlangan.
Toponimlarning leksik-semantik tahlili orqali ularning tabiiy-geografik, antropogen, zoonimik, fitonimik, diniy-ma'rifiy va ijtimoiy-iqtisodiy guruhlarga tasnifi amalga oshirildi.
Toponimlar yasalishining sintetik (morfologik) va analitik (sintaktik) usullari, shuningdek, ularning tarixiy-lisoniy kelib chiqishi qatlamli tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari mintaqaviy toponimik tadqiqotlarga va o'zbek tilining tarixiy leksikologiyasi masalalariga yangi ilmiy yondashuvni taklif etadi.
References
Begmatov E. O'zbek tili toponimikasining lisoniy tadqiqi. - Toshkent: Fan, 1985.
Hasanov H. O'rta Osiyo joy nomlari tarixidan. - Toshkent: Fan, 1965.
Nafasov T. O'zbekiston toponimlarining izohli lug'ati. - Toshkent: Yosh gvardiya, 1988.
Nafasov T. Surxondaryo toponimlari. - Toshkent: Fan, 2009.
Qoraev S. Geografik nomlar ma'nosi. - Toshkent: O'zbekiston, 1978.
Qoraev S. Toponimika. - Toshkent: O'zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2006.
Oxunov N. Joy nomlari ta'birida. - Toshkent: O'zbekiston, 1994.
Ne'matov H., Rasulov R. O'zbek tili sistem leksikologiyasi asoslari. - Toshkent: O'qituvchi, 1995.
Murzaev E.M. Slovar' narodnyx geograficheskix terminov. - M.: Mysl', 1984.
Shoniyozov K. O'zbek xalqining shakllanish jarayoni. - Toshkent: Sharq, 2001.
Muhammadjonov A. Qadimgi Buxoro (Toponimik etyudlar). - Toshkent: Fan, 1991.
Nikonov V.A. Vvedenie v toponimiku. - M.: Nauka, 1965.
Tursunov S. Sherobod tarixi va etnografiyasi. - Toshkent: Yangi nashr, 2014.
Matqosimova M. Classification of toponyms and their role in linguistics. The Lingua Spectrum, 2025, 5(1), 155-162.
Akbarova D.A. Semantic And Structural Characteristics Of Toponyms. Eurasian Journal Of Academic Research, 2025, 5(12).
Turdiqulov Sh.D. Lingvomadaniy kodlarning onomastik birliklarda ifodalanishi. PhD diss. avtoref. - Termiz, 2023.
O'zbekiston Respublikasining "Geografik obyektlarning nomlari to'g'risida"gi Qonuni. - Toshkent, 2011-yil 12-oktabr.