DORIVOR NAMATAK (ROSA CANINA L.) MEVASINING FITOKIMYOVIY TARKIBI VA SHIFOBAXSHLIK XUSUSIYATLARI: TERAPEVTIK POTENSIALI VA KLINIK AHAMIYATI
PDF (English)

Ключевые слова

Rosa canina, askorbin kislotasi, polifenollar, galaktolipidlar (GOPO siklooksigenaza-2, antioksidant faollik, yuqori samarali suyuqlik xromatografiyasi (YSSX).

Аннотация

Ushbu maqolada Markaziy Osiyo (xususan, Oʻzbekiston) hududidan yigʻilgan Rosa canina L. (namatak) mevalarining biokimyoviy va farmakologik xususiyatlari tizimli ravishda baholangan. Tadqiqot davomida asosiy biologik faol moddalar — askorbin kislotasi, polifenollar, karotinoidlar va maxsus galaktolipidlar (GOPO) miqdori aniqlangan hamda ularning antioksidant va yalligʻlanishga qarshi taʼsir mexanizmlari oʻrganilgan. In vitro tajribalarida namatak ekstraktining erkin radikallarni neytrallash boʻyicha yuqori faolligi (IC₅₀ = 24.5 μg/ml) isbotlandi. Shuningdek, namatak galaktolipidlarining siklooksigenaza (COX-2) fermentini ingibitsiya qilish mexanizmi tahlil qilinib, surunkali osteoartritni davolashda nosteroid yalligʻlanishga qarshi dori vositalariga (NYAQDV) xavfsiz muqobil ekanligi tasdiqlangan.

PDF (English)

Библиографические ссылки

European Pharmacopoeia (10th Edition). Monograph: Rosehip (Rosae pseudofructus).

Oʻzbekiston Respublikasi Davlat Farmakopeyasi, I jild, 2024.

Winther, K., Campbell-Tofte, J. (2019). "The effects of a specialized rosehip powder on joint health and physical function: a review of clinical evidence." Journal of Phytomedicine, 26(3), 112-119.

Xayitova Oʻ. Z., Xushmurodova G. (2025). "Biochemical properties of local Rosa species." Central Asian Journal of Medical and Pharmaceutical Sciences, 12(2), 45-51.

Larsen, E., et al. (2023). "An anti-inflammatory galactolipid from Rosa canina inhibits leukocyte chemotaxis." Journal of Natural Products, 66(7), 994-995.