Аннотация
Мақолада иссиқхона шароитида қулупнайнинг (Fragaria × ananassa Duch.) жаҳон генофондига мансуб 23 та нав ва селекцион намуналарининг морфобиологик белгилари, маҳсулдорлиги ва селекцион қиммати комплекс баҳоланди. Тадқиқотларда барглар сони, барг сатҳи, гулпоялар сони, бир дона мева вазни, умумий ва товарбоп ҳосилдорлик кўрсаткичлари ўрганилди ҳамда навлар мева йириклиги бўйича гуруҳларга ажратилди. Натижаларга кўра, К-12 («Ёқут») селекцион намунаси морфобиологик ривожланиши, йирик мевалилиги, юқори маҳсулдорлиги ва товарбоп ҳосилдорлиги билан энг юқори кўрсаткичларни намоён қилди.
Шунингдек, Albion, Murano, San Andreas, Kingsberry, Florida Beauty ва Sulhyang навлари ҳам юқори селекцион қимматга эга истиқболли генотиплар сифатида ажралиб турди. Олинган натижалар Ўзбекистоннинг иссиқхона шароитига мос, юқори ҳосилдор ва рақобатбардош қулупнай навларини яратиш учун қимматли бошланғич селекцион манбаларни танлашда илмий асос бўлиб хизмат қилади.
Библиографические ссылки
Доспехов Б.А. Методика полевого опыта. – 5-е изд., перераб. и доп. – М.: Агропромиздат, 1985. – 351 с.
Литвинов С.С. Методика полевого опыта в овощеводстве. – М.: Россельхозакадемия, 2011. – 648 с.
UPOV. Guidelines for the Conduct of Tests for Distinctness, Uniformity and Stability. Strawberry (Fragaria × ananassa Duch.). TG/22/10. Geneva: International Union for the Protection of New Varieties of Plants, 2012. – 47 p.
Hancock J.F. Strawberries. 2nd ed. – Wallingford: CABI Publishing, 2020. – 392 p.
Giampieri F., Tulipani S., Alvarez-Suarez J.M., Quiles J.L., Mezzetti B., Battino M. The strawberry: Composition, nutritional quality and impact on human health. // Nutrition. – 2012. – Vol. 28(1). – P. 9–19.
Mezzetti B., Giampieri F., Zhang Y., Zhong C. Status of strawberry breeding programs and cultivation systems. // International Journal of Fruit Science. – 2018. – Vol. 18(S1). – P. S1–S20.
Finn C.E., Hancock J.F. Strawberry breeding and genetics. // Plant Breeding Reviews. – 2016. – Vol. 40. – P. 1–36.
Shaw D.V. Strawberry breeding. // Plant Breeding Reviews. – 1996. – Vol. 14. – P. 393–445.
Staudt G. Strawberry Biogeography, Genetics and Systematics. – Acta Horticulturae, ISHS, 2009. – 281 p.
Whitaker V.M. Strawberry breeding for fruit quality and disease resistance. // Horticulturae. – 2021. – Vol. 7(10). – Article 340.
Edger P.P., VanBuren R., Colle M., et al. Origin and evolution of the octoploid strawberry genome. // Nature Genetics. – 2019. – Vol. 51. – P. 541–547.
Faedi W., Mourgues F., Rosati C. Advances in strawberry breeding. // Acta Horticulturae. – 2014. – Vol. 1049. – P. 51–60.
Zorrilla-Fontanesi Y., Cabeza A., Domínguez P., et al. Quantitative trait loci and candidate genes for fruit quality traits in strawberry. // Theoretical and Applied Genetics. – 2011. – Vol. 122. – P. 635–649.
FAO. FAOSTAT Statistical Database. Food and Agriculture Organization of the United Nations. Rome, 2024.
OECD. Guidelines for the Testing of Varieties of Strawberry (Fragaria × ananassa Duch.). Paris: Organisation for Economic Co-operation and Development, 2022.