ТАҚИҚЛАНГАН ЭКИНЛАРНИ ЕТИШТИРИШ ЖИНОЯТЛАРИНИ ТЕРГОВ ҚИЛИШ ВА ИСБОТЛАШГА ОИД ХОРИЖИЙ ТАЖРИБА: ҚИЁСИЙ-ҲУҚУҚИЙ ВА ТЕХНОЛОГИК ТАҲЛИЛ
pdf (English)

Ключевые слова

тақиқланган экинларни етиштириш, экин майдони, ўсимлик туплари сони, суд-кимёвий экспертиза, суд-ботаника экспертизаси, ёпиқ шароитда етиштириш, дрон мониторинги, сунъий интеллект, гиперспектрал тасвирлаш, термал тасвирлаш, портатив спектрометр.

Аннотация

Мазкур мақолада тақиқланган экинларни етиштириш жиноятларини тергов қилиш методикаси хорижий тажриба, айниқса Ўзбекистон Республикасига яқин ҳуқуқий тизимга эга бўлган МДҲ давлатлари мисолида қиёсий-ҳуқуқий ва криминалистик нуқтаи назардан таҳлил қилинган. Мақолада замонавий жиноий фаолият шаклларининг, жумладан ёпиқ шароитда етиштириш, махсус жиҳозлардан фойдаланиш ва ахборот-телекоммуникация технологияларидан фойдаланиш ҳолатларининг тергов методикасига таъсири ёритилган. АҚШ, Хитой ва Буюк Британия тажрибаси асосида тақиқланган экинларни аниқлашда авиация ва дрон мониторинги, термал тасвирлаш, сунъий интеллект, гиперспектрал тасвирлаш ҳамда портатив спектрометрлардан фойдаланиш имкониятлари ўрганилган.

pdf (English)

Библиографические ссылки

Саидов А.Х. Сравнительное правоведение (основные правовые системы современности) : учебник. – М. : Юристъ, 2003. – 448 с.

Уголовный кодекс Российской Федерации от 13.06.1996 № 63-ФЗ (ред. от 26.07.2026). Ст. 231 // КонсультантПлюс: сайт. – URL: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_10699/a164a7e08c550146af5b54dbb37d6eae8c30d8e4/ (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Постановление Правительства РФ от 27.11.2010 № 934 (ред. от 07.02.2024) // КонсультантПлюс: сайт. – URL: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_107635/ (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Уголовный кодекс Республики Казахстан от 3 июля 2014 года № 226-V. Ст. 300 // ИС «Параграф» : сайт. – URL: https://kodeksy-kz.com/ka/ugolovnyj_kodeks/300.htm (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Требования к выращиванию конопли утвердили в Казахстане: чего делать нельзя // Tengrinews.kz: сайт. – 2025. – URL: https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/trebovaniya-vyiraschivaniyu-konopli-utverdili-kazahstane-582004/ (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Уголовный кодекс Кыргызской Республики от 28 октября 2021 года № 127 (с изменениями и дополнениями по состоянию на 24.07.2026 г.). Ст. 288 // ИС «Параграф» : сайт. – URL: https://prg.kz/document/?doc_id=36675065 (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Правовой режим конопли в Таджикистане // Википедия: сайт. – URL: https://ru.wikipedia.org/wiki/Правовой_режим_конопли_в_Таджикистане (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Судебная ботаническая экспертиза: исследуемые объекты растительного происхождения и решаемые задачи // КиберЛенинка: сайт. – URL: https://cyberleninka.ru/article/n/sudebnaya-botanicheskaya-ekspertiza-issleduemye-obekty-rastitelnogo-proishozhdeniya-i-reshaemye-zadachi (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Земцова С.И. Незаконное культивирование наркосодержащих растений: механизм преступной деятельности в цифровых условиях // Наркоконтроль. – 2024. – № 4. – С. 8–12. – DOI: 10.18572/2672-2072-4160-2024-4-8-12.

Чистова Л.Е. Расследование незаконного культивирования наркотикосодержащих растений : монография. – М. : Юрлитинформ, 2015. – 179 с.

Комиссаров В.С., Пожидаев И.Е. Проблемы определения признаков предмета преступления, предусмотренного ст. 231 УК РФ // Наркоконтроль. – 2014. – № 1. – С. 15–18.

Domestic Cannabis Eradication/Suppression Program: 2024 Statistical Report // U.S. Drug Enforcement Administration: website. – URL: https://www.dea.gov/operations/eradication-program (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Illegal Marijuana: Opportunities Exist to Improve Oversight of State and Local Eradication Efforts: Report GAO-19-9 // U.S. Government Accountability Office : website. – 2018. – URL: https://www.gao.gov/products/gao-19-9 (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

Zhou Y. et al. Fast Opium Poppy Detection in UAV Imagery Based on Deep Neural Network // Drones. – 2023. – Vol. 7, № 9. – Art. 559; AMS-YOLO: Asymmetric Multi-Scale Fusion Network for Cannabis Detection in UAV Imagery // Drones. – 2025. – Vol. 9, № 9. – Art. 629.

Alqasemi A.S. et al. UAV mounted spectrometry camera solution for detecting illicit cannabis and ephedra plantations // Discover Applied Sciences. – 2025. – Vol. 7. – Art. 1197.

Crop Hunting Drones Help Police Bust Illegal Drug Farms // Geospatial World : website. – 2023. – URL: https://geospatialworld.net/prime/business-and-industry-trends/crop-hunting-drones-help-police-bust-illegal-drug-farms/ (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).

TruNarc Handheld Narcotics Analyzer: technical specification // Thermo Fisher Scientific : website. – URL: https://www.thermofisher.com/us/en/home/industrial/safety-security-threat-detection/instruments/trunarc-handheld-narcotics-analyzer.html (Электрон манбага мурожаат қилинган сана: 25.08.2026 й.).